بعد از آن که تیم اصلاحات و همگرایی رابطه ی خود را با کمیسیون های انتخاباتی به طور کامل قطع کرد. روسای کمیسیون های مذکور دست یاری خود را به سوی رییس جمهور دراز کرده و از ایشان برای خارج شدن از این بن بست، طالب استمداد شدند. هم زمان با انتخابات ریاست جمهوری در افغانستان، در ممالک دور و نزدیک دیگری مانند هند و عراق نیز انتخابات ریاست جمهوری و پارلمانی برگزار گردید. هند، کشوری با حدود یک و نیم میلیارد جمعیت، با جریان های قومی ، مذهبی ، زبانی و سیاسی متعدد توانست به بهترین وجه انتخابات خود را برگزار نماید و طی حدود دو هفته نتیجه ی آن را اعلام نماید. و شهروندان عراقی که همزمان با افغانستان انتخابات را تجربه می کند، نیز برای انتخابات پارلمانی به پای صندوق های رای رفتند. از زمان دور اول انتخابات ریاست جمهوری که شهروندان به پای صندوق های رای رفتند تا اکنون حدود چهار ماه می گذرد و تا هنوز نتیجه ی انتخابات به اصطلاح عامیانه ی آن ” پای در هوا ” است و یا این که نا معلوم است! اولین سوالی که در ذهن هر شهروند با توجه به اخباری که از انتخابات هند با آن هم پیچیدگی ، وسعیت ساحه ی جغرافیایی ، کثرت اقوام و مذاهب و مسایل ، می شنوند این خواهد بود که چرا پروسه ی انتخابات در افغانستان این اندازه طولانی و مغلق است؟! کسانی که قانون انتخابات را تهیه و تنظیم کرده اند چه تعمدی داشته اند که این پروسه این قدر طولانی باشد؟ در حالی که روش های علمی و تخنیکی متعددی هم برای برآورد، آرای مردم و هم برای شمارش آن وجود دارد! سوال دوم این است که علی الرغم دو دور تجربه ای که افغانستان در عرصه ی انتخابات ریاست جمهوری و دو نوبت انتخابات پارلمانی داشته است چرا این بار نتوانست از این امتحان موفق به در آید؟ و سوال سوم؛ عامل بوجود آمدن این مسایل و سردرگمی و رسوایی چه کس و یا کسانی بوده اند؟
قبل از آن که بخواهم به تک تک این سوال ها جوابی بیابم و یا این مسایل را بشکافم، فکر می کنم در این مدت چند ماه شهروندان از لابلای اخبار و گزارش هایی که از رسانه ها شنیده ، دیده و یا خوانده اند، جواب خود را یافته باشند! که مقصر اصلی کیست؟ چون آنها به دقت و حوصله مندی فراوان حوادث را دنبال می کنند از آن جهت که سرنوشت انتخابات با سرنوشت آنها رابطه ای تنگاتنگ دارد. همان طور که همگان در جریان هستند زندگی روزمره ی مردم در افغانستان به نوعی به حالت تعلیق در آمده است. رکود بازار کار ، افزایش قیمت ها، بطی شدن داد وستد همه ی این ها وابسته به شرایط و اوضاع پایدار سیاسی و امنیتی است. پیچیدگی و طولانی شدن این پروسه، باعث استیصال و درماندگی شهروندان شده است، بسیاری های با نا امیدی سرمایه های خود را از کشور خارج کرده اند و یا دیگر علاقه ای به ادامه کار ندارند و یا هم مایوس و سرخورده در حالت بلا تکلیفی قرار دارند.
به هر صورت! مسئولیت برگزاری انتخابات، شمارش آرا و اعلام نتیجه انتخابات با کمیسیونی است که ظاهرا پیشوند مستقل بودن را نیز با خود یدک می کشد. و موازی با آن کمیسیون دیگری نیز وجود دارد که تخطی های انتخاباتی را پیگری می کند. همانطوری که آشکار است، روسا و مسئولین این کمسیون ها از سوی حکومت و شخص رییس جمهور گزینش شده است. آقای رییس جمهور نظر به سلیقه و علاقه مندی خود این اشخاص را برگزیده است. به طور طبیعی این اشخاص هم از آقای رییس جمهور فرمان می گیرند و هم به ایشان باید پاسخ بدهند. کسانی که علاقه مند به نتیجه ی انتخابات بودند و اخبار آن را دنبال کرده اند می دانند که آقای کرزی علاقه ی چندانی نداشت تا از ارگ ریاست جمهوری دل بکند. حرف و حدیث های فراوانی وجود داشت که آقای رییس جمهور در جستجوی راهی است که به زمامداری خود ادامه بدهد. و یکی از گزینه هایی که مطرح می گردید این بود که آقای کرزی بدش نمی آید که از شیوه ی روس ها برای باقی ماندن در قدرت سود جوید. بر فرض محال اگر باز هم این تصورات عاری از حقیقت باشد اما رفتارها و عملکرد کمیسیون های انتخاباتی ثابت ساخت که این برداشت ها چندان هم دور از واقعیت نیست. به طور مثال کاندیداتوری اشخاص متعددی که در طول این سالیان از وابسته گان نزدیک به حکومت و آقای رییس جمهور بوده اند، حضور آنها در رقابت های انتخاباتی باعث پراکنده شدن آرای شهروندان گردید. این نشان می داد که تعمدی وجود داشته است تا از تمرکز آرا جلو گیری به عمل آید و در نتیجه انتخابات به دور دوم کشانیده شود! با تخلفات ، تقلبات و هرج و مرجی که در دور اول انتخابات صورت گرفت این بهانه را به کمیسیون انتخابات داد تا کارمندان این کمیسیون را از حامیان و طرفداران تیمی انتخاب کند که مورد نظر و حمایت حکومت است! البته نظر به اسنادی که تیم اصلاحات و همگرایی منتشر نموده است به وضاحت این امر کمک شایانی نموده است. کنار هم قرار دادن این مسایل نشان می دهد که حکومت و شخص رییس جمهور و تیم حکومت از همان ابتدا تصمیم نداشته اند که این انتخابات به صورت شفاف و عادلانه برگزار گردد. در ظاهر امر انتخاباتی در افغانستان صورت بگیرد، شهروندان با تمام مصایب و مشکلات با دادن تلفات و خسارت مادی و معنوی در این پروسه شرکت جویند، جامعه بین المللی که کمک های شان منوط به این پیش شرط است ، اقنا شوند و در نتیجه حکومت آن چه را خود می خواهد به آن دست یازد!! این می رساند که حکومت هیچ اعتقادی به دموکراسی، انتخابات، مردم سالاری و قانون مداری ندارد بلکه به شیوه ای فریب کارانه هم خاک به چشم ملت و هم جامعه ی جهانی بزند البته این گونه ترفند های عوام فریبانه ی حکومت افغانستان ممکن است با تبانی و همکاری بعضی از قدرت های پشت پرده ی این حکومت ها نیز انجام شده باشد!!
۱۴ تیر/سرطان ۱۳۹۳
